De roodborsttapuit (Saxicola rubicola)

15 maart 2026, Hedy

Levend erfstuk, oma's Clivia Miniata (Sint-Jozef plant)

Post, april 2024

"De Clivia Miniata, Sint Jozef plant, Grootmoedersplant, een vaste waarde in de huiskamer van mijn oma en later ook in die van mijn moeder. Zij kreeg van haar moeder de 'moederplant', waarvan inmiddels vele stekjes zijn verdeeld onder verschillende familieleden. Ik kreeg van mijn moeder de moederplant van haar moeder. Een Generatieplant, een levend erfstuk. 

Met een pui op het zuiden, zat er weinig anders op dan de plant een plek te geven in een van slaapkamers, uit het zicht van de volle zon. En dat bleek in combinatie met een gemiddelde lage dagtemperatuur van de slaapkamer een prima plaats, want vandaag zag ik iets dat leek op het begin van een bloemknop-beginsel. 

Iets roods: 

Bloom greetings van mijn oma voor mijn moeder die gisteren haar 82ste verjaardag in goede gezondheid vierde. Twee generaties tuinvrouwen met groene vingers.

"Clivia of de Sint-Jozefplant is een geslacht uit de narcisfamilie. Het geslacht werd door John Lindley vernoemd naar Lady Charlotte Florentine Clive, hertogin van Northumberland en gouvernante van koningin Victoria. De eerste, uit Zuid-Afrika geïmporteerde clivia's bloeiden op haar landgoed Almwick."

"Wist je dat de Clivia ook een natuurlijke luchtzuiveringsinstallatie is? Door een natuurlijk proces worden er uit de atmosfeer minuscuul kleine deeltjes gefilterd, die ervoor zorgen dat de luchtkwaliteit verbetert. Zo is één Clivia goed voor 15m2 luchtzuivering per dag!""

Zondag, 15 maart 2026

De Clivia-tekst postte ik in april 2024, toen het levend erfstuk van mijn oma, de clivia Miniata voor een tweede keer ging bloeien onder mijn hoede. Een verrassing die leidde tot feloranje bloemen met geelwitte keel.

De plant van mijn oma heeft nog altijd dezelfde vaste plek op de slaapkamer in ons huis, waar het doorgaans flink fris aanvoelt. Dat slaapt lekker. Vorige week bewaterde ik de Clivia weer voorzichtig na een langere tijd van onthouding. Die zijns-armoede schijnt de plant goed te doen gedurende de winterperiode. Tegen het voorjaar speur ik bij het voorbij gaan met een soepele regelmaat naar een bloemknop beginsel. Daar was echter vorige week nog geen sprake van. 

Gisteren, 15 maart, was het de geboortedag van mijn oma zaliger. 's Ochtends vroeg wordt dan altijd even geappt tussen mij en mijn moeder en mogelijk ook tussen andere familieleden. Bij mijn moeder in huis brandt in regel ook een kaarsje bij het in een zilveren hartje omlijst portretje van oma.  

Gisteren ontving ik van mijn moeder in de app naast het denken-aan-berichtje, ook een foto van oma's graf dat nog maar kort geleden weer een miniatuur-tuinier-beurt kreeg. Dat fotootje volgde naar aanleiding van het vraagstuk over het wel of niet verlengen van de grafrechten. Eeuwigdurend afkopen blijkt niet meer te worden gehanteerd in grafrechten-wereld. Een eeuwig leven blijft voor de mens wel over. Over het wel of niet verlengen van de grafrechten wordt nu door de vier op respectabel hoge leeftijd nog in leven zijnde kinderen van oma nagedacht. 

Het fenomeen van kunnen appen met elkaar heeft mijn oma nooit gekend. Zij stierf ver voor de digitale revolutie. En maar goed ook, want voor social media perikelen zou oma echt de tijd niet hebben gevonden. Dag en nacht was zij druk met haar tuin en haar prachtig bloeiende planten. Daarnaast las zij graag streekromans, met titels als 'Een koffer vol moed', 'Verborgen in stilte' of 'Tot we elkaar weerzien'. 

 

Oma had meer dan groene vingers. Alles groeide en bloeide overvloedig en weelderig bij oma Hentje. 

Toen wij zelf gistermiddag in winterjas en met een wollen sjaal om de natuur in trokken, sprak ik een kleine wens uit tot het krijgen van een teken. Maar er gebeurde feitelijk niets opmerkelijks, al was het zien vliegen van één enkele Citroenvlinder in een snijdend koude wind wel wat ongebruikelijk. Oma werd een voorjaarsvlinder. 

Gisteravond, toen ik na een lange dag buiten in de natuur, alsnog te laat in bed belandde en voor het slapen gaan nog wat stukken las uit de biografie over M. Vasalis (notabene een tijdgenoot van oma Hentje), viel een dromerig moment wonderlijk samen met een blik op haar Clivia, naast me op het dressoir. Vijftien maart, precies op oma's geboortedag liet zich nu een pril begin aan me zien van een belovende bloemknop in de Clivia. Iets roomwits! Bloomgreetings! 

 

Ik ben er mijn warme bed voor uitgesprongen en heb met mijn mobiel snel een fotootje gemaakt. Het bewijs zal ik mijn oma appen met gedachtekracht. Ze zal verwonderd zijn. 

 

Gebed voor bomen

15 maart 2026, Hedy 

Tjiftjaf

15 maart 2026, Hedy

Glanskop of Matkop

15 maart 2026, Hedy

Wat zegt de Vogelbescherming

De glanskop is een onopvallende bezoeker van bosrijke tuinen: het ontbreekt de soort aan de felheid van verwante mezensoorten. De verspreiding van de glanskop volgt vrijwel precies de verspreiding van de beuk, die in de herfst grote hoeveelheden zaden produceert. Deze zijn van levensbelang voor de glanskop, die er vrijwel de hele winter van leeft. In het voorjaar zijn het vooral eikenbomen waarin het voedsel gezocht wordt.

Vaalbruin kleed met een donkere kap en lichtere onderdelen. Verschilt van matkop door het ontbreken van de lichte baan op de armpennen, glanzend zwarte kopkap en een iets minder uitgebreide kinvlek. Als je goed kijkt zit er een witte vlek op de basis van de snavel, die bij matkop ontbreekt.

 

Roodborsttapuit Paartje

Roodborsttapuiten brengen de winter veelal door in Zuidwest-Europa, Frankrijk, het Iberisch Schiereiland en Noord-Afrika. Ze trekken zuidelijk vanaf september en oktober. In februari zijn de eerste weer terug in Nederland. Bij zachte winters overwinteren er ook roodborsttapuiten in Nederland, vooral in het kleinschalig cultuurlandschap.

Grote lijster (Turdus viscivorus)

15 maart 2026, Hedy